Khoa Học News

Bạch tuộc hy sinh cánh tay để trốn thoát cá chình

Video do thợ lặn quay hé lộ bạch tuộc có thể bịt mang, làm mù mắt hoặc thậm chí hy sinh cánh tay trong nỗ lực đối phó với cá chình to gấp nhiều lần.


 (Video: Jorge Hernández-Urcera)

Cá chình biển là đối thủ nặng hơn ít nhất 3 lần của bạch tuộc. Nhưng trong video do Jorge Hernández-Urcera, nhà sinh thái học hải dương ở Viện nghiên cứu biển thuộc Hội đồng nghiên cứu quốc gia Tây Ban Nha, và cộng sự chia sẻ, bạch tuộc đối phó với kẻ thù lớn hơn bằng cách che mắt cá chình, nhét cánh tay vào miệng nó và bịt mang, theo Wiley Online Library.

"Tôi nghĩ chênh lệch lớn về kích thước sẽ khiến bạch tuộc khó thoát khỏi cái chết", Hernández-Urcera nói. Tuy nhiên, con bạch tuộc không chỉ tự vệ thành công mà dường như còn chiếm thế thượng phong. Những thợ lặn quay video làm gián đoạn cuộc chiến, hai con vật sống sót, bạch tuộc bỏ đi sau khi phun mực.

Nhóm nghiên cứu của Hernández-Urcera thu thập các video và phân tích hành vi chưa từng được mô tả trước đây. Ông tin chắc video quay năm 2008 ngoài khơi Galicia ở tây bắc Tây Ban Nha, cho thấy trí thông minh của bạch tuộc và độ phong phú của hành vi tự vệ. Nhưng như vậy chưa đủ để chỉ ra kỹ thuật này là một kiểu ra đòn thông thường của bạch tuộc.

Gần đây hơn, Hernández-Urcera thu được thêm video để chứng minh bạch tuộc sẽ làm nghẹt họng, gây mù mắt, thậm chí hy sinh các chi trong nỗ lực tự vệ trước cá chình to hơn nhiều. Ông công bố nghiên cứu trên tạp chí Ecology and Evolution. Trong video năm 2022 quay ở ngoài khơi vùng Asturias phía bắc Tây Ban Nha, một con bạch tuộc khác sử dụng chiến thuật tương tự để chống lại cá chình tấn công. Đáp lại, cá chình nhanh chóng xoay tròn để thoát khỏi tay bạch tuộc. Ở thời điểm bạch tuộc trốn thoát, nó làm bật nhãn cầu ở một bên mắt của cá chình thông qua giác hút cực khỏe.


Cá chình mất một mắt trong cuộc chiến với bạch tuộc.

Trong mỗi video, bạch tuộc có thể hy sinh cánh tay, tương tự thằn lằn tự rụng đuôi để phân tán sự chú ý của động vật săn mồi, theo Hernández-Urcera. Trong video đầu tiên, bạch tuộc mất 3 cánh tay còn cá thể trong video thứ hai mất hai cánh tay, nhưng chúng có thể mọc lại đầy đủ các chi trong khoảng 45 ngày, theo một số thử nghiệm trong phòng thí nghiệm. Tuy nhiên, bạch tuộc không phải luôn giành phần thắng. Trong video thứ ba quay năm 2023 ở gần Galicia, cá chình túm được đầu bạch tuộc, sau đó xoay tròn nó và đập mạnh vào mỏm đá. Con bạch tuộc dường như bị tê liệt và cá chình bơi đi cùng với con mồi.

Piero Amodio, nhà sinh vật học và tâm lý học so sánh ở Trạm động vật học Anton Dohrn ở Naples, Italy, cho rằng khi che mang cá chình, cánh tay của bạch tuộc có thể hoạt động theo bản năng. Ông chia sẻ từng quan sát nhiều cuộc chiến giữa những con bạch tuộc, trong đó một con bịt lỗ mang của đối thủ bằng cánh tay để làm nó ngạt thở.

Hernández-Urcera không biết chắc các kỹ thuật chiến đấu trong video mà ông thu thập mang tính bản năng hay là hành vi học hỏi. Cá chình biển thường săn mồi vào ban đêm trong khi video được quay vào ban ngày. Nhà nghiên cứu cho rằng những cuộc đụng độ kiểu này có thể xảy ra thường xuyên.

TIN CŨ HƠN
Các nhà khoa học săn mực khổng lồ 500kg bằng tàu du lịch

Các nhà khoa học săn mực khổng lồ 500kg bằng tàu du lịch

Thay vì thuê tàu nghiên cứu tốn hàng triệu USD, các nhà khoa học dựng trạm nghiên cứu trên tàu du lịch Nam Cực để săn tìm mực khổng lồ.

Đăng ngày: 08/06/2026
Cuộc đua bí mật dưới lòng đại dương: Khi đáy biển được “phân lô” để tranh giành hàng tỷ đô lợi nhuận

Cuộc đua bí mật dưới lòng đại dương: Khi đáy biển được “phân lô” để tranh giành hàng tỷ đô lợi nhuận

Sâu thẳm dưới đại dương, một cuộc đua bí mật đang diễn ra. Một cuộc đua gấp rút giữa các công ty tư nhân để tranh giành cơ hội tiếp cận những khoáng sản quý giá.

Đăng ngày: 31/05/2026
3 tỷ tấn nước biển bị nuốt chửng mỗi năm: "Thủ phạm" gầm lên từ 10.000m dưới đáy đại dương

3 tỷ tấn nước biển bị nuốt chửng mỗi năm: "Thủ phạm" gầm lên từ 10.000m dưới đáy đại dương

Theo các chuyên gia, 3 tỷ tấn nước biển biến mất mỗi năm có liên quan tới tiếng gầm bí ẩn phát ra từ 10.000m dưới rãnh sâu nhất thế giới.

Đăng ngày: 28/05/2026
Bí ẩn về loài cá có thịt màu xanh tại Alaska

Bí ẩn về loài cá có thịt màu xanh tại Alaska

Trên thực tế, đây là một loài cá vô cùng hiếm và khó bắt, bởi vậy không phải ai cũng có thể nhìn thấy chúng trong đời.

Đăng ngày: 28/05/2026
Hàng nghìn con cá heo chết cháy bí ẩn trên Biển Đen

Hàng nghìn con cá heo chết cháy bí ẩn trên Biển Đen

Hàng nghìn xác cá heo chết cháy trôi dạt vào bờ biển các nước Bulgaria, Romania, Thổ Nhĩ Kỳ và Ukraine trong thời gian gần đây

Đăng ngày: 25/05/2026
Cận cảnh sinh vật bí ẩn gây chấn động Malaysia: Như một khối thịt khổng lồ đến từ hành tinh khác

Cận cảnh sinh vật bí ẩn gây chấn động Malaysia: Như một khối thịt khổng lồ đến từ hành tinh khác

Sinh vật lạ trôi dạt vào bờ biển Telok Melano (Malaysia) đã ngay lập tức nhận được nhiều sự chú ý của truyền thông quốc tế.

Đăng ngày: 23/05/2026
Quái vật ăn thịt mõm kiếm dài, sắc nhọn săn mồi nhanh kỷ lục đại dương

Quái vật ăn thịt mõm kiếm dài, sắc nhọn săn mồi nhanh kỷ lục đại dương

Cá buồm thường được cho là loài cá bơi nhanh nhất đại dương và cạnh tranh sát sao với chúng là cá ngừ vây xanh.

Đăng ngày: 19/05/2026
Khoa Học News