Cặp cá voi cách nhau gần 100km lặn cùng nhịp
Hai con cá voi đầu cong ở vùng Bắc Cực đồng bộ hóa những chuyến lặn của mình, cho thấy khả năng liên lạc bằng âm thanh cực kỳ xa.
Tháng 1 - 5 hàng năm, cá voi tấm sừng hàm kéo đến Qeqertarsuaq Tunua, một vịnh lớn trên bờ biển phía tây Greenland, để thưởng thức bữa tiệc sinh vật phù du. Năm 2010, hai con cá voi đầu cong (Balaena mysticetus) thuộc nhóm cá voi tấm sừng hàm tiến vào vịnh để kiếm ăn. Khi ở cách nhau khoảng 96 km, một điều phi thường xảy ra: Chúng bắt đầu đồng bộ hóa những chuyến lặn của mình.

Cá voi đầu cong có thể đồng bộ những chuyến lặn khi ở trong phạm vi liên lạc của nhau. (Ảnh: Vicki Beaver/Alaska Fisheries Science Center/NOAA Fisheries)
Trong nghiên cứu mới công bố trên tạp chí Physical Review Research, nhóm tác giả cho rằng cặp cá voi này dù không thể nhìn thấy nhau, chúng vẫn nghe được âm thanh của đối phương. Quan sát này cung cấp bằng chứng tiềm năng cho một giả thuyết đã tồn tại 53 năm, Smithsonian hôm 5/10 đưa tin.
Cá voi tấm sừng hàm thường được cho là sống đơn độc. Tuy nhiên, một số nhà khoa học tin rằng chúng di chuyển theo những đàn phân tán, giao tiếp qua khoảng cách hàng trăm km. Nhà sinh học Roger Payne và nhà hải dương học Douglas Webb lần đầu tiên nêu ý tưởng về giả thuyết bầy đàn âm thanh vào năm 1971.
Theo Evgeny Podolskiy, nhà khoa học môi trường tại Đại học Hokkaido, Nhật Bản, tác giả chính của nghiên cứu mới, hành vi lặn của cá voi đầu cong thoạt nhìn có vẻ khá hỗn loạn và khó đoán. Chúng thực hiện những chuyến lặn kéo dài hàng giờ sau đó dừng lại mà không rõ lý do.
Podolskiy cùng đồng nghiệp muốn tìm ra trật tự từ những điều trông có vẻ ngẫu nhiên này. Sử dụng các thẻ theo dõi vệ tinh, nhóm nghiên cứu thu thập dữ liệu về độ sâu và vị trí lặn từ 12 con cá voi đầu cong ở Bắc Cực trong 144 ngày. Sau đó, họ áp dụng các thuật toán phức tạp dựa trên lý thuyết hỗn loạn. Trong quá trình tính toán, các dạng mẫu bắt đầu xuất hiện.
Thứ nhất, nhóm nghiên cứu nhận thấy những chuyến lặn của cá voi có xu hướng theo chu kỳ 24 giờ, nông hơn vào buổi sáng và sâu hơn vào buổi chiều. Điều này phù hợp với hiện tượng Di cư theo chiều dọc hàng ngày (DVM) - hành trình từ bề mặt đại dương xuống biển sâu và ngược lại của sinh vật phù du và những sinh vật nhỏ khác. Họ cũng phát hiện rằng cá voi thực hiện những chuyến lặn sâu nhất vào mùa xuân, khi DVM diễn ra mạnh mẽ nhất ở Bắc Cực.
Tuy nhiên, điều khiến Podolskiy ngạc nhiên là dạng mẫu thứ hai: Những chuyến lặn đồng bộ của cặp cá voi đầu cong ở vịnh Qeqertarsuaq Tunua. Nhóm nghiên cứu chưa rõ mối quan hệ của chúng, nhưng chúng đã đồng bộ các chuyến lặn suốt 7 ngày, khi ở cách nhau trong vòng 96 km. Theo tính toán của nhóm, đó là phạm vi âm thanh tối đa với cá voi trong khu vực. "Đây là hành vi vô cùng kỳ lạ dưới nước. Nó rất thú vị", Podolskiy nói.
Podolskiy cũng bổ sung rằng có thể sự đồng bộ này chỉ là trùng hợp. Có khả năng các điều kiện đại dương đã thôi thúc cá voi lặn đồng thời ở những vị trí khác nhau. Tuy nhiên, hành vi lặn đồng bộ diễn ra liên tục nhiều ngày nên khả năng đó rất khó xảy ra xét về mặt thống kê. "Hiện tại chúng tôi tin rằng nó liên quan đến việc giao tiếp", ông nói.
Các nhà khoa học săn mực khổng lồ 500kg bằng tàu du lịch
Thay vì thuê tàu nghiên cứu tốn hàng triệu USD, các nhà khoa học dựng trạm nghiên cứu trên tàu du lịch Nam Cực để săn tìm mực khổng lồ.
Cuộc đua bí mật dưới lòng đại dương: Khi đáy biển được “phân lô” để tranh giành hàng tỷ đô lợi nhuận
Sâu thẳm dưới đại dương, một cuộc đua bí mật đang diễn ra. Một cuộc đua gấp rút giữa các công ty tư nhân để tranh giành cơ hội tiếp cận những khoáng sản quý giá.
3 tỷ tấn nước biển bị nuốt chửng mỗi năm: "Thủ phạm" gầm lên từ 10.000m dưới đáy đại dương
Theo các chuyên gia, 3 tỷ tấn nước biển biến mất mỗi năm có liên quan tới tiếng gầm bí ẩn phát ra từ 10.000m dưới rãnh sâu nhất thế giới.
Bí ẩn về loài cá có thịt màu xanh tại Alaska
Trên thực tế, đây là một loài cá vô cùng hiếm và khó bắt, bởi vậy không phải ai cũng có thể nhìn thấy chúng trong đời.
Lần đầu tiên trong lịch sử, cá dưới biển sâu 1.000m dạt vào bờ
Lần đầu tiên trong lịch sử một con cá sống ở độ sâu hàng nghìn mét dưới đáy biển dạt vào bờ ở bãi biển Cannon Beach, bang Oregon (Mỹ) vào cuối tuần qua.
Hàng nghìn con cá heo chết cháy bí ẩn trên Biển Đen
Hàng nghìn xác cá heo chết cháy trôi dạt vào bờ biển các nước Bulgaria, Romania, Thổ Nhĩ Kỳ và Ukraine trong thời gian gần đây

