Khoa Học News

Hồ chứa nước cổ đại khổng lồ bên dưới Thái Bình Dương

Các nhà nghiên cứu phát hiện lượng nước lớn mắc kẹt bên trong trầm tích và đá của một cao nguyên núi lửa thất lạc, hiện nay nằm sâu bên trong vỏ Trái đất.

Hé lộ qua ảnh chụp địa chấn 3D, hồ chứa nước cổ đại nằm ở độ sâu 3,2km bên dưới đáy đại dương ngoài khơi New Zealand, nơi nó có thể giảm chấn cho một đứt gãy động đất lớn đối diện với Đảo Bắc, Phys.org hôm 8/10 đưa tin.


Thiết bị chụp ảnh địa chất kéo lê phía sau tàu nghiên cứu trong chuyến khảo sát đới hút chìm Hikurangi ở New Zealand. (Ảnh: Adrien Arnulf)

Đứt gãy thường tạo ra động đất chuyển động chậm, gọi là sự kiện trượt chậm. Chúng có thể giải phóng áp lực kiến tạo vô hại qua nhiều ngày và nhiều tuần. Các nhà khoa học muốn biết tại sao chúng xảy ra thường xuyên hơn ở một số đứt gãy hơn chỗ khác. Nhiều động đất trượt chậm được cho là liên quan đến nước bị chôn vùi. Tuy nhiên, trước đây, không có bằng chứng địa chất trực tiếp chỉ ra một hồ chứa nước lớn như vậy tồn tại ở đứt gãy tại New Zealand.

"Chúng tôi chưa thể quan sát đủ sâu để biết chính xác ảnh hưởng lên đứt gãy, nhưng chúng tôi có thể thấy lượng nước tích tụ ở đây cao hơn nhiều so với thông thường", trưởng nhóm nghiên cứu, Andrew Gase, nghiên cứu sinh sau tiến sĩ ở Viện Địa vật lý tại Đại học Texas (UTIG), cho biết.

Nghiên cứu công bố trên tạp chí Science Advances dựa trên các chuyến thăm dò địa chấn và khoan đại dương do nhóm nghiên cứu ở UTIG tiến hành. Gase, hiện nay là nghiên cứu sinh sau tiến sĩ ở Đại học Western Washington, kêu gọi khoan sâu hơn để tìm hiểu nơi tận cùng của hồ nước để các nhà nghiên cứu có thể xác định nó có ảnh hưởng đến áp lực xung quanh đứt gãy hay không. Đó là phần thông tin quan trọng giúp hiểu chính xác hơn những trận động đất lớn.

Địa điểm nơi các nhà nghiên cứu tìm thấy hồ nước thuộc vùng núi lửa rộng lớn hình thành khi một cột dung nham lớn cỡ nước Mỹ dâng lên tới bề mặt Trái đất ở Thái Bình Dương cách đây 125 triệu năm. Sự kiện này là một trong những vụ phun trào núi lửa lớn nhất trên Trái đất và gây chấn động trong vài triệu năm. Gase sử dụng ảnh quét địa chấn để xây dựng hình ảnh 3D cao nguyên núi lửa cổ đại. Qua đó, ông nhìn thấy trầm tích phần lớn dày xung quanh núi lửa bị chôn vùi. Các cộng sự ở UTIG của Gase tiến hành thí nghiệm với mẫu vật lõi khoan đá núi lửa và nhận thấy nước chiếm gần một nửa thể tích của nó.

Gase suy đoán vùng biển nông nơi vụ phun trào xảy ra xói mòn một phần núi lửa thành đá rỗng lưu trữ nước như tầng ngậm nước. Qua thời gian, đá và mảnh vụn biến đổi thành đất sét tích tụ nhiều nước hơn nữa. Phát hiện mới rất quan trọng bởi các nhà nghiên cứu cho rằng áp lực nước dưới lòng đất có thể là yếu tố chính tạo ra điều kiện giải phóng áp lực kiến tạo thông qua động đất trượt chậm. Điều này luôn xảy ra khi trầm tích giàu nước bị chôn vùi cùng với đứt gãy, giữ nước dưới lòng đất. Tuy nhiên, đứt gãy ở New Zealand chứa rất ít loại trầm tích đại dương thông thường này. Thay vào đó, nhóm nghiên cứu cho rằng núi lửa cổ đại và đá biến đổi thành đất sét mang theo thể tích nước lớn khi bị nuốt chửng bởi đứt gãy.

TIN CŨ HƠN
Cuộc đua bí mật dưới lòng đại dương: Khi đáy biển được “phân lô” để tranh giành hàng tỷ đô lợi nhuận

Cuộc đua bí mật dưới lòng đại dương: Khi đáy biển được “phân lô” để tranh giành hàng tỷ đô lợi nhuận

Sâu thẳm dưới đại dương, một cuộc đua bí mật đang diễn ra. Một cuộc đua gấp rút giữa các công ty tư nhân để tranh giành cơ hội tiếp cận những khoáng sản quý giá.

Đăng ngày: 31/05/2026
3 tỷ tấn nước biển bị nuốt chửng mỗi năm: "Thủ phạm" gầm lên từ 10.000m dưới đáy đại dương

3 tỷ tấn nước biển bị nuốt chửng mỗi năm: "Thủ phạm" gầm lên từ 10.000m dưới đáy đại dương

Theo các chuyên gia, 3 tỷ tấn nước biển biến mất mỗi năm có liên quan tới tiếng gầm bí ẩn phát ra từ 10.000m dưới rãnh sâu nhất thế giới.

Đăng ngày: 28/05/2026
Bí ẩn về loài cá có thịt màu xanh tại Alaska

Bí ẩn về loài cá có thịt màu xanh tại Alaska

Trên thực tế, đây là một loài cá vô cùng hiếm và khó bắt, bởi vậy không phải ai cũng có thể nhìn thấy chúng trong đời.

Đăng ngày: 28/05/2026
Hàng nghìn con cá heo chết cháy bí ẩn trên Biển Đen

Hàng nghìn con cá heo chết cháy bí ẩn trên Biển Đen

Hàng nghìn xác cá heo chết cháy trôi dạt vào bờ biển các nước Bulgaria, Romania, Thổ Nhĩ Kỳ và Ukraine trong thời gian gần đây

Đăng ngày: 25/05/2026
Quái vật ăn thịt mõm kiếm dài, sắc nhọn săn mồi nhanh kỷ lục đại dương

Quái vật ăn thịt mõm kiếm dài, sắc nhọn săn mồi nhanh kỷ lục đại dương

Cá buồm thường được cho là loài cá bơi nhanh nhất đại dương và cạnh tranh sát sao với chúng là cá ngừ vây xanh.

Đăng ngày: 19/05/2026
Bắt được sinh vật bí ẩn giống như trong bộ phim kinh dị dưới đáy biển sâu

Bắt được sinh vật bí ẩn giống như trong bộ phim kinh dị dưới đáy biển sâu

Ngư dân Jason Moyce đã bắt được con cá có ngoại hình kinh dị, đó là sinh vật biển 'xấu xí nhất' mà anh từng thấy sau nhiều năm đánh bắt trên biển.

Đăng ngày: 19/05/2026
Tìm ra thủ phạm tạo hố bí ẩn ở đáy biển giữa Nga và Alaska

Tìm ra thủ phạm tạo hố bí ẩn ở đáy biển giữa Nga và Alaska

Khi các nhà khoa học phát hiện ra nhiều lỗ bí ẩn ở đáy Biển Bering giữa Nga và Alaska (Mỹ) vào mùa Hè năm ngoái, họ đã bối rối. Tuy nhiên, đến nay họ cho rằng đã tìm ra được thủ phạm tạo những lỗ này.

Đăng ngày: 18/05/2026
Khoa Học News