Khoa Học News

Khám phá lối vào ngôi đền cổ bị "đóng băng với thời gian"

Tại Peru, một nhóm các nhà khảo cổ vừa khám phá ra một hành lang được “niêm phong” từ hơn 3.000 năm trước.

Hành lang này, được gọi là "hành lang chim kền", được cho là dẫn tới các căn phòng khác trong một ngôi đền lớn từng thuộc về văn hóa cổ Chavin.

Theo Reuters, Di tích khảo cổ Chavin de Huantar nằm cách thủ đô Lima khoảng 190 dặm (306 km) về phía Đông Bắc. Nó từng là một trung tâm quan trọng cho văn hóa Chavin, phát triển từ khoảng 1.500 đến 550 trước Công nguyên.

Văn minh Chavin nổi tiếng với những tác phẩm nghệ thuật ấn tượng, thường trưng bày các hình ảnh chim và hổ. Những người cổ đại này sống ở vùng cao nguyên phía Bắc của dãy núi Andes ở Peru từ hàng ngàn năm trước khi đế chế Inca ra đời.


El Castillo, một phần của Chavin de Huantar, nơi các nhà khảo cổ học đã phát hiện ra lối vào một ngôi đền cổ ở Peru bị "đóng băng với thời gian". (Ảnh: Martin St-Amant/Wikimedia).

Gần đây, các nhà khảo cổ đã tập trung vào một hành lang thuộc phần phía Nam của ngôi đền.

Khu vực cụ thể này đã bị niêm phong vì ít được coi trọng hơn các phần khác. Tuy nhiên, khám phá gần đây đã cung cấp thông tin quý giá về giai đoạn đầu của văn minh Chavin.

Nhà khảo cổ John Rick cho biết những di vật tại đây đã bị “đóng băng với thời gian”, theo Reuters.

Trong hành lang, nhóm nghiên cứu đã khám phá hiện vật quan trọng: một mảnh gốm lớn nặng khoảng 17kg.

Mảnh gốm này được trang trí với cái đầu và đôi cánh của một con chim thần ưng Andes hay Kền kền khoang cổ. Ngoài ra, còn tìm thấy một cái bát gốm. Những món đồ này đã được khai quật vào tháng 5/2022 khi lối vào hành lang được khám phá.

Trong văn minh Andean cổ, thần ưng Andes hay kền kền khoang cổ mang ý nghĩa quan trọng. Với kích thước lớn, nó được liên kết với quyền lực và sự thịnh vượng.

Khu lăng mộ bao gồm các bậc cầu thang và mạng lưới hành lang, những khám phá này gần đây mới được tiết lộ.

John Rick, một nhà khảo cổ đến từ Đại học Stanford (Mỹ), cho biết rằng một phần quan trọng của khu lăng mộ vẫn chưa được khai quật.

Để khám phá lối vào “hành lang chim kền khoang cổ”, nhóm nghiên cứu của Rick đã sử dụng camera gắn trên robot. Phương pháp này cho phép họ điều hướng qua mảnh vụn đã lấp đầy hành lang trong thời gian mà vẫn giảm thiểu nguy cơ gây hư hại thêm cho kiến trúc cổ.

Chavin de Huantar đã được công nhận là di sản thế giới UNESCO vào năm 1985. Đây là viện dẫn đầu về giáo dục, khoa học và văn hóa của Liên Hợp Quốc.

Những nghiên cứu về Chavin de Huantar

Các nhà khảo cổ đang tiếp tục thảo luận về các nghi lễ tôn giáo được tổ chức trong thời kỳ hoàng kim của Chavin de Huantar.

Vào những năm 1970, nhà khảo cổ Peru Luis Lumbreras đã đến di tích này và có cơ hội thu thập thông tin lịch sử bằng lời kể từ người dân địa phương.

Theo quan niệm của họ, từ "Chavin" xuất phát từ thuật ngữ Quechua "chaupin", có nghĩa là "trung tâm", nhấn mạnh tầm quan trọng của nó đối với cộng đồng bản địa thời đó.

Sau khi tiến hành điều tra tại di tích, Lumbreras đề xuất một lý thuyết cho rằng những người ưu tú trong cộng đồng có thể đã chịu trách nhiệm phát triển các nghi lễ tại đền.

Ông cũng giả thuyết rằng họ có thể đã khuyến khích người theo đạo của mình đến thăm đền như một phương tiện duy trì cấu trúc chính trị và xã hội.

TIN CŨ HƠN
Đào cống phát hiện "kho báu", 6 tháng sau đổi đời thành đại gia

Đào cống phát hiện "kho báu", 6 tháng sau đổi đời thành đại gia

Vận may từ trên trời rơi xuống đã mang lại cho người nông dân già số tiền mà có lẽ làm lụng cả đời cũng không kiếm được.

Đăng ngày: 14/06/2026
Sự thật gây sốc: Tổ tiên quái thú của chúng ta đáng sợ hơn khủng long bạo chúa

Sự thật gây sốc: Tổ tiên quái thú của chúng ta đáng sợ hơn khủng long bạo chúa

Phân tích mới về quái thú Whatcheeria với nhiều phần hài cốt từng xuất hiện trên đất Mỹ đã khiến các nhà cổ sinh vật học phải gọi nó là kẻ săn mồi siêu phàm.

Đăng ngày: 12/06/2026
Phát hiện đột phá về Dracula của đời thực - rùng rợn hơn tiểu thuyết

Phát hiện đột phá về Dracula của đời thực - rùng rợn hơn tiểu thuyết

Tuy tư liệu lịch sử về ông khá nhiều nhưng vì chưa xác định được mộ phần, bức tranh về "Dracula của đời thực" vẫn nhuốm màu bí ẩn.

Đăng ngày: 10/06/2026
Máy tính thiên văn hơn 2.000 năm tuổi

Máy tính thiên văn hơn 2.000 năm tuổi

Các nhà khoa học cho rằng thiết bị này sở hữu cấu trúc rất phức tạp, có thể theo dõi Mặt trời và Mặt trăng.

Đăng ngày: 06/06/2026
Quét laser, hàng ngàn "bóng ma" Maya 3.000 năm hiện ra giữa rừng già Guatemala

Quét laser, hàng ngàn "bóng ma" Maya 3.000 năm hiện ra giữa rừng già Guatemala

Nhờ sự sử dụng LiDAR, các nhà khảo cổ phát hiện hàng ngàn công trình và khu định cư cổ xưa của người Maya, bao gồm tháp, đền đài và đường sá.

Đăng ngày: 05/06/2026
Đào ống nước, phát hiện kho báu "đóng băng thời gian" 2.100 năm

Đào ống nước, phát hiện kho báu "đóng băng thời gian" 2.100 năm

Một kho báu khảo cổ vô song, cực kỳ giá trị vừa được tìm thấy ở Israel, nơi hầu hết cổ vật đều được bảo quản trong trạng thái cực kỳ tốt và chứa đựng nhiều thông tin quý giá.

Đăng ngày: 03/06/2026
Quái thú 1 tấn "trên trời rơi xuống", giới khoa học bối rối

Quái thú 1 tấn "trên trời rơi xuống", giới khoa học bối rối

Đó là một loài quái thú hoàn toàn mới, được xác định thông qua hài cốt hóa thạch có niên đại khoảng 72 triệu năm trước, vừa được khai quật tại Chile.

Đăng ngày: 02/06/2026
Khoa Học News