Khoa Học News

Nghiên cứu mới chỉ ra điều đáng lo ngại ở thực phẩm siêu chế biến

Những thực phẩm siêu chế biến như đồ uống, đồ ăn sẵn... có thể làm trầm trọng hơn tình trạng suy giảm nhận thức, tăng nguy cơ mất trí nhớ.

Thực phẩm siêu chế biến: Những nguy cơ tiềm ẩn


Đồ ăn nhiều chất béo và đường, có thể gây ra những thay đổi bất lợi cho não.

Trong nhiều năm, các nhà khoa học đã nhận ra rằng chế độ ăn uống kém lành mạnh - đặc biệt là đồ ăn nhiều chất béo và đường, có thể gây ra những thay đổi bất lợi cho não.

Một nghiên cứu mới đây tiếp tục chỉ ra rằng, chế độ ăn uống nghèo nàn cũng là yếu tố gây suy giảm trí nhớ trong quá trình lão hóa thông thường. Không chỉ vậy, nó cũng đồng thời làm tăng nguy cơ phát triển bệnh Alzheimer.

Khi nói về đồ ăn "nghèo nàn", nghiên cứu dường như muốn nhấn mạnh về một số chế độ ăn kiêng bao gồm các loại thực phẩm siêu chế biến, bao gồm: Đồ ăn nhẹ, đồ uống và bữa ăn làm sẵn có chứa chất phụ gia, màu nhân tạo, chất bảo quản, nhiều đường, muối và chất béo nhưng rất ít dinh dưỡng.

Đây từ lâu đã được xem là nhóm thực phẩm thường gây ra các bệnh bao gồm bệnh tim, tiểu đường, béo phì, một số bệnh ung thư và giảm tuổi thọ. Theo một thống kê, những loại thực phẩm này chiếm tới 60% trong chế độ ăn kiêng của nhiều người.

Khi đánh giá kỹ hơn về một số chế độ ăn kiêng nhất định, phát hiện mới khẳng định chúng có thể làm trầm trọng thêm tình trạng suy giảm nhận thức liên quan đến tuổi tác, và tăng nguy cơ mắc chứng mất trí nhớ.

Để có được kết quả này, các nhà nghiên cứu đã so sánh tốc độ suy giảm nhận thức trong khoảng 8 năm giữa các nhóm người tiêu thụ lượng thực phẩm siêu chế biến khác nhau, gồm hơn 10.000 người tham gia sống ở Brazil.


Thực phẩm siêu chế biến có thể mang đến nhiều mối nguy cho cơ thể hơn những gì chúng ta có thể dự đoán. (Ảnh: Getty).

Nghiên cứu thứ 2 được thực hiện với khoảng 72.000 người tham gia ở Anh, đã đo lường mối liên quan giữa việc ăn thực phẩm chế biến sẵn và chứng mất trí nhớ.

Cụ thể, đối với nhóm ăn nhiều thực phẩm siêu chế biến nhất, có xấp xỉ 1 trong số 120 người được chẩn đoán mắc chứng mất trí nhớ trong khoảng thời gian 10 năm. Đối với nhóm tiêu thụ ít hoặc không tiêu thụ thực phẩm siêu chế biến, con số này là 1 trên 170.

Một cách khác mà chế độ ăn kiêng và thực phẩm siêu chế biến có thể ảnh hưởng đến sức khỏe của não là thông qua trục ruột - não.

Đây là mối giao tiếp cơ bản của cơ thể người, xảy ra giữa não và hệ vi sinh vật đường ruột hoặc các vi sinh vật sống trong đường tiêu hóa. Chúng có tác động trực tiếp tới các hormone và chất dẫn truyền thần kinh rất quan trọng đối với chức năng của não.

Do đó, việc nắm rõ và giải quyết những tác động cụ thể của từng loại thực phẩm đối với cơ thể con người là vô cùng quan trọng.

Ít chất dinh dưỡng, nhiều thành phần có hại


Thực phẩm siêu chế biến có xu hướng ít chất dinh dưỡng và chất xơ hơn.

Dần theo thời gian, không khó để nhận ra thực phẩm siêu chế biến có xu hướng ít chất dinh dưỡng và chất xơ hơn. Một số ví dụ có thể kể đến như soda, bánh quy đóng gói, khoai tây chiên, bữa ăn đông lạnh, các loại hạt có hương vị, sữa chua có hương vị, đồ uống có cồn chưng cất và thức ăn nhanh...

Ngay cả bánh mì đóng gói, vốn dĩ là những loại ngũ cốc nguyên hạt giàu dinh dưỡng, cũng được coi là siêu chế biến trong nhiều trường hợp do có chứa các chất phụ gia và chất bảo quản.

Ở chiều hướng ngược lại, chúng lại đi kèm nhiều đường, chất béo và muối hơn so với thực phẩm chưa chế biến hoặc chế biến tối thiểu. Đây đều là những cách chế biến làm thay đổi trạng thái tự nhiên của thực phẩm, dẫn tới nguy cơ bị béo phì và mắc bệnh tiểu đường, bệnh tim và bệnh mạch máu bao gồm cả đột quỵ.

Cũng cần phân biệt giữa thực phẩm siêu chế biến với thực phẩm đã qua chế biến. Đối với thực phẩm đã qua chế biến, chúng vẫn giữ được hầu hết các đặc tính tự nhiên, dù đã trải qua một số hình thức chế biến như rau đóng hộp, mì khô hoặc trái cây đông lạnh.

Dẫu vậy, một điểm đáng lo ngại khác là nhiều loại thực phẩm đã qua chế biến ngày nay cũng có những đặc điểm giống như thực phẩm siêu chế biến. Đó là chúng đều có chứa chất phụ gia, chất bảo quản hoặc chất tạo màu.

Do vậy, nghiên cứu khẳng định không rõ liệu việc ăn nhiều thực phẩm đã qua chế biến có mang đến bất kỳ tác động tiêu cực tương tự nào với sức khỏe hay không.

TIN CŨ HƠN
Kinh nghiệm phòng tránh và điều trị kiến ba khoang đốt người

Kinh nghiệm phòng tránh và điều trị kiến ba khoang đốt người

Người dân ở nhiều vùng trong cả nước trong thời gian qua rất hoang mang vì kiến ba khoang xuất hiện nhiều và đốt người. Vì vậy, mọi người dân cần biết cách phòng tránh.

Đăng ngày: 18/06/2026
Tác hại khôn lường khi ăn quá nhiều quả bơ

Tác hại khôn lường khi ăn quá nhiều quả bơ

Nếu ăn quá nhiều bơ sẽ dẫn đến nhiều tác hại khôn lường: làm tổn thương gan, dị ứng, ảnh hưởng đến tác dụng của một số loại thuốc, tăng cân,....

Đăng ngày: 17/06/2026
Cách phòng ngừa rận mu - Loài côn trùng bám chặt ở "vùng kín"

Cách phòng ngừa rận mu - Loài côn trùng bám chặt ở "vùng kín"

Rận mu nằm sâu trong lỗ chân lông chúng bám chặt vào da người làm cho người bị đốt khó phát hiện ra khi ngứa mà chỉ nghĩ đến bệnh ngứa ngoài ra khác.

Đăng ngày: 16/06/2026
Hướng dẫn cách dùng chỉ nha khoa "chuẩn"

Hướng dẫn cách dùng chỉ nha khoa "chuẩn"

Chỉ nha khoa giúp vệ sinh các mảng bám trên răng tốt tăm thông thường. Tuy nhiên, sử dụng chỉ nha khoa sai kỹ thuật có thể gây tổn thương răng và nướu.

Đăng ngày: 16/06/2026
So sánh hàm lượng dinh dưỡng của trứng gà, trứng vịt, trứng cút... loại nào bổ dưỡng nhất?

So sánh hàm lượng dinh dưỡng của trứng gà, trứng vịt, trứng cút... loại nào bổ dưỡng nhất?

Cùng tìm hiểu sự khác nhau về hàm lượng dinh dưỡng giữa các loại trứng gia cầm.

Đăng ngày: 16/06/2026
Giải pháp chống ngứa khi bị muỗi đốt cực đơn giản

Giải pháp chống ngứa khi bị muỗi đốt cực đơn giản

Vết ngứa do muỗi đốt thực sự rất khó chịu và nếu bạn cứ tiếp tục gãi thì vết đốt thậm chí có thể bị xước và tăng nguy cơ nhiễm trùng.

Đăng ngày: 13/06/2026
Đây là dấu hiệu cho thấy bạn đang uống quá nhiều nước

Đây là dấu hiệu cho thấy bạn đang uống quá nhiều nước

Uống đủ nước tốt cho sức khỏe nhưng nếu bạn uống quá nhiều thì nó sẽ phản tác dụng. Vậy làm sao để biết bạn có uống quá nhiều nước hay không?

Đăng ngày: 11/06/2026
Khoa Học News