Khoa Học News

Phát hiện hiện vật Chăm hằng nghìn năm tuổi ở Quảng Ngãi

Trong quá trình trùng tu Khu di tích đình làng Điền Trang, xã Nghĩa Trung (Tư Nghĩa), ngày 16/10, các bô lão của làng đã tìm thấy một Yoni ngay trước sân của dinh Xích Y, thuộc khu di tích này.


Tảng đá cổ kê chân cột.


Yoni bằng đá nguyên khối.

Yoni bằng đá nguyên khối, có chiều ngang 43cm, chiều dài 53cm, dày 13cm. Không có Linga. Cũng tại đây, các bô lão của làng cũng tìm thấy 6 tảng đá cổ kê chân cột. Mỗi viên đá có đường kính trung bình 40cm, dày từ 18 - 20cm, đều là đá san hô.

Ông Bùi Tá Hựu (80 tuổi), và ông Bùi Hữu Nhàn (68 tuổi), là những người cùng chủ trì trùng tu đình Điền Trang cho biết: “Khi chúng tôi làm sân đình thì thấy vướng mấy cục đá này, nằm dưới lớp đất chừng 10cm. Mới đầu không biết là gì, nhưng sau khi xem ảnh hiện vật khai quật tháp Chăm trên núi Thiên Bút, thấy giống, nên mới biết đây là cái Yoni”. 

PGS.TS Ngô Văn Doanh – chuyên gia nghiên cứu Văn hóa Chăm, nhận định bước đầu: “Giá như còn cả linga thì hay và cũng dễ xác định. Thế nhưng, với hiện trạng là hai khối yoni và linga được làm riêng, rời nhau, thì có thể xác định niên đại của hiện vật này là sau thế kỷ X (nghĩa là vào thế kỷ XI). Qua các ảnh, còn thấy các khối tròn, cũng có thể là các hiện vật cổ cùng thời”. 

TIN CŨ HƠN
Đi câu cá dưới sông, người nông dân vô tình vợt được "quốc bảo" rùa "kỳ bí" với 4 mũi tên cắm lưng

Đi câu cá dưới sông, người nông dân vô tình vợt được "quốc bảo" rùa "kỳ bí" với 4 mũi tên cắm lưng

Lần đầu tiên một quốc bảo là con rùa bằng đồng với 4 mũi tên và 32 chữ khắc trên lưng có niên đại hơn 3000 năm lịch sử lại gây chú ý của giới khảo cổ.

Đăng ngày: 18/06/2026
Máy tính thiên văn hơn 2.000 năm tuổi

Máy tính thiên văn hơn 2.000 năm tuổi

Các nhà khoa học cho rằng thiết bị này sở hữu cấu trúc rất phức tạp, có thể theo dõi Mặt trời và Mặt trăng.

Đăng ngày: 06/06/2026
Phát hiện hóa thạch 52 triệu năm tuổi của sinh vật kì lạ

Phát hiện hóa thạch 52 triệu năm tuổi của sinh vật kì lạ

Theo đánh giá đây là một hóa thạch rất có giá trị đối với việc giải mã những bí ẩn cổ đại.

Đăng ngày: 31/05/2026
Khai quật lăng mộ Tần Thủy Hoàng, phát hiện cả thế giới động vật ở bên trong

Khai quật lăng mộ Tần Thủy Hoàng, phát hiện cả thế giới động vật ở bên trong

Các nhà khảo cổ học gần đây mới phát hiện trong lăng mộ Tần Thủy Hoàng có hàng nghìn con vật thuộc các loài khác nhau đã được chôn cất cùng ông.

Đăng ngày: 30/05/2026
Khủng long đã tiến hóa thành loài chim ngày nay

Khủng long đã tiến hóa thành loài chim ngày nay

Nghiên cứu mới đây từ các nhà khoa học Úc chỉ ra rằng Theropods – loài khủng long ăn thịt khổng lồ - đã tiến hóa thành loài chim nhỏ bé ngày nay sau hơn 50 triệu năm.

Đăng ngày: 29/05/2026
Trung Quốc phát hiện một kho báu lớn niên đại hơn 300 năm

Trung Quốc phát hiện một kho báu lớn niên đại hơn 300 năm

Theo ước tính của các nhà khảo cổ, giá trị của kho báu lên tới hơn 12.000 tỷ đồng.

Đăng ngày: 02/05/2026
Kim tự tháp Ai Cập được xây dựng như thế nào?

Kim tự tháp Ai Cập được xây dựng như thế nào?

Người Aztec, người Maya và người Ai Cập cổ thuộc ba nền văn minh rất khác nhau nhưng lại cùng chung một biểu tượng: các kim tự tháp.

Đăng ngày: 08/04/2026
Khoa Học News