Khoa Học News

Thêm một hành tinh có sông, biển lộ ra giữa Hệ Mặt trời?

Các nhà khoa học vừa phát hiện dấu vết mới cho thấy Hệ Mặt trời ban đầu sinh ra đến 3 hành tinh có nước lỏng và phù hợp để sống.

Nếu như một số nghiên cứu trước đây đã chứng minh sao Hỏa từng có sông, hồ, đại dương giống Trái đất trước khi biến thành miền đất chết cằn cỗi, thì nghiên cứu mới cho thấy thêm một hành tinh khác cũng đã từng như vậy.

Đó là sao Kim, thế giới mà hiện tại nóng đến 460 độ C, có áp suất gấp 100 lần Trái đất và một biển mây đầy axit sunfuric (H2SO4).


Hệ Mặt trời có thể từng sinh ra 3 hành tinh có nhiều nước lỏng và phù hợp để sống - (Minh họa AI: Anh Thư).

Nhóm nghiên cứu đẫn dầu bởi TS Hiroki Karyu từ Đại học Tohoku (Nhật Bản) đã nhận thấy sự bất thường trong tỉ lệ giữa 2 biến thể của phân tử nước là HDO và H2O.

HDO là một phân tử nước trong đó một nguyên tử hydro thông thường được thay thế bằng đồng vị deuteri (D) của nó, còn gọi là "nước bán nặng".

Những bất thường đã được tiết lộ thông qua dữ liệu từ thiết bị thăm dò SOIR trên tàu vũ trụ Venus Express của Cơ quan Vũ trụ châu Âu (ESA), theo tờ Sci-News.


Sao Kim hiện tại - (Ảnh: NASA).

Theo các bằng chứng hiện tại, sao Kim và Trái đất ban đầu có tỷ lệ HDO/H2O tương tự nhau.

Tuy nhiên, tỉ lệ quan sát được trong bầu khí quyển ở độ cao dưới 70 km của sao Kim lại lớn hơn Trái đất những 120 lần, cho thấy sự làm giàu deuteri đáng kể theo thời gian.

Sự làm giàu này chủ yếu là do bức xạ Mặt trời phá vỡ các đồng vị nước ở tầng khí quyển trên, tạo ra các nguyên tử hydro và deuteri.

Vì các nguyên tử hydro thoát ra ngoài không gian dễ dàng hơn do khối lượng của chúng thấp hơn nên tỷ lệ HDO/H2O tăng dần.

Nồng độ cả hai biến thể của nước này tăng theo độ cao từ 70-110km và tỷ lệ HDO/H2O tăng đáng kể theo cấp số nhân trong phạm vi này, đạt mức cao hơn 1.500 lần so với các đại dương trên Trái đất.

Điều này có thể liên quan đến sự tồn tại của các hạt aerosol axit sunfuric ngậm nước vốn ngập tràn trong bầu khí quyển sao Kim, ngay phía trên các đám mây, nơi nhiệt độ giảm xuống dưới điểm sương của nước lưu huỳnh và dẫn đến sự hình thành các hạt khí dung giàu deuteri.

Các hạt này bay lên độ cao lớn hơn, tại đó nhiệt độ tăng khiến chúng bốc hơi, giải phóng lượng HDO đáng kể hơn so với H2O. Sau đó, hơi nước được vận chuyển xuống phía dưới, khởi động lại chu trình.

Tuy cách mà nước ở sao Kim vận hành hoàn toàn xa lạ so với Trái đất, nhưng những gì đang xảy ra trong bầu khí quyển của nó khẳng định một điều không thể phủ nhận, đó là sao Kim vẫn đang có rất nhiều nước.

Điều này có nghĩa, theo các mô hình đã được chứng minh, khi vòng quay của thế giới này chưa quá chậm và chưa bị hiệu ứng nhà kính khắc nghiệt bao phủ, nước của sao Kim có thể cũng từng có tỉ lệ H2O cao như địa cầu, và nằm trên mặt đất, dưới dạng sông, hồ, biển...

"Hiện tượng này thách thức sự hiểu biết của chúng ta về lịch sử nước của sao Kim và khả năng nơi này từng có thể sinh sống được trong quá khứ" - các tác giả cho biết.

Ngoài ra, họ cho rằng hiểu biết về quá trình tiến hóa liên quan đến khả năng hỗ trợ sự sống và lịch sử nước của sao Kim sẽ giúp chúng ta hiểu được các yếu tố khiến một hành tinh trở nên thích hợp hoặc không còn phù hợp cho sự sống.

Điều này có thể giúp nhân loại có các biện pháp phù hợp để tránh cho địa cầu đi vào "vết xe đổ" của người anh em song sinh ác quỷ.

Cùng với Trái đất, sao Kim và sao Hỏa vốn cũng từng được sinh ra giữa "vùng sự sống" Goldilocks của Thái Dương hệ.

TIN CŨ HƠN
Tập bản đồ Mặt trăng cực chi tiết đầu tiên trên thế giới

Tập bản đồ Mặt trăng cực chi tiết đầu tiên trên thế giới

Trước khi con người lần đầu tiên đặt chân lên Mặt trăng, Johannes Hevelius đã công bố tập bản đồ Mặt trăng chi tiết đến từng miệng núi lửa.

Đăng ngày: 15/06/2026
Biến mất 14 năm, "quái vật vũ trụ" hiện về với hình dáng gây sốc

Biến mất 14 năm, "quái vật vũ trụ" hiện về với hình dáng gây sốc

Năm 2009, một ngôi sao "quái vật" to gấp 25 lần Mặt Trời đã biến mất hoàn toàn. Siêu kính viễn vọng James Webb vừa tìm thấy nó, theo cách khiến các nhà khoa học hoàn toàn bối rối.

Đăng ngày: 14/06/2026
Bức xạ Cherenkov có thể khiến các hạt chuyển động nhanh hơn tốc độ ánh sáng?

Bức xạ Cherenkov có thể khiến các hạt chuyển động nhanh hơn tốc độ ánh sáng?

"Vụ nổ ánh sáng", còn gọi là bức xạ Cherenkov, là một loại bức xạ điện từ có bước sóng ngắn chiếm ưu thế, biểu hiện chủ yếu dưới dạng tia sáng xanh.

Đăng ngày: 14/06/2026
Độ cong của không gian và bí ẩn của các vũ trụ song song

Độ cong của không gian và bí ẩn của các vũ trụ song song

Trong vũ trụ rộng lớn, vô số thiên hà và hành tinh đan xen với những câu đố bí ẩn, trong đó hấp dẫn nhất là độ cong của không gian và các vũ trụ song song.

Đăng ngày: 13/06/2026
Những "quả bom nguyên tử" lớn nhất vũ trụ

Những "quả bom nguyên tử" lớn nhất vũ trụ

Siêu tân tinh là vụ nổ phát ra năng lượng khổng lồ và độ sáng làm lu mờ cả thiên hà với chứa vài trăm tỷ ngôi sao.

Đăng ngày: 13/06/2026
Đi tìm nguồn gốc hạt vũ trụ đi qua cơ thể chúng ta cả tỉ lần mỗi giây

Đi tìm nguồn gốc hạt vũ trụ đi qua cơ thể chúng ta cả tỉ lần mỗi giây

Khoảng một nghìn tỉ hạt nhỏ gọi là neutrino xuyên qua bạn mỗi giây. Được tạo ra trong Vụ nổ lớn Big Bang, những neutrino nguyên thủy này tồn tại trong toàn bộ vũ trụ, nhưng chúng không thể làm hại bạn.

Đăng ngày: 13/06/2026
Một cấu trúc khổng lồ ẩn giấu trong không gian sâu thẳm đang thách thức hiểu biết của con người về vũ trụ

Một cấu trúc khổng lồ ẩn giấu trong không gian sâu thẳm đang thách thức hiểu biết của con người về vũ trụ

Một cấu trúc khổng lồ trong vũ trụ xa xôi đang thách thức sự hiểu biết của con người về cách vũ trụ phát triển.

Đăng ngày: 12/06/2026
Khoa Học News