Khoa Học News

Thủy quái mọc chân 375 triệu tuổi tiết lộ bí mật thay đổi địa cầu

Loài thủy quái của kỷ Devon là bằng chứng về bước nhảy vọt tiến hóa giúp chúng ta có thể bước đi trên các lục địa ngày nay.

Những phát hiện mới từ hóa thạch thủy quái có niên đại 375 triệu năm cung cấp cái nhìn sâu sắc về sự tiến hóa của bộ xương trục, làm sáng tỏ cách tổ tiên chúng ta chuyển từ cuộc sống dưới nước sang cuộc sống trên cạn.


Bộ xương kỳ quái của thủy quái kỷ Devon Tiktaalik - (Ảnh: ĐẠI HỌC KHOA HỌC ERBELY).

Theo SciTech Daily, đó là hóa thạch nguyên vẹn đáng ngạc nhiên của một con Tiktaalik, loài cá cổ đại thường được khai quật ở khu vực Bắc Cực của Canada.

Sử dụng phương pháp chụp cắt lớp micro-CT, những chi tiết tinh vi của đốt sống và xương sườn thủy quái kỷ Devon này đã được tiết lộ.

Nhóm khoa học gia từ Đại học Khoa học Erbely (Mỹ) chỉ ra xương sườn của con cá quái dị này có thể kết nốt chặt chẽ với xương chậu của nó bằng các dây chằng, một điều không tìm thấy ở những con cá bình thường. Vây bụng của nó cũng có sự kết nối chặt chẽ hơn.

Sự khác thường này vốn dùng để hỗ trợ khả năng di chuyển trên chi sau, điều chỉ tìm thấy ở các động vật trên cạn ra đời muộn hơn con cá này rất nhiều.

Ở cá bình thường, vây bụng và xương của đai chậu tương đối nhỏ và gần như "trôi nổi" tự do trong cơ thể.

Vì vậy, Tiktaalik là loài nắm giữ nấc thang đầu tiên để tiến đến cuộc sống trên cạn của giới sinh vật địa cầu, đó là bắt đầu manh mún phát triển khả năng bước đi.

Vây và xương chậu của nó làm cho nó đi lang thang trên cạn, nhưng đã giúp nó tự "đứng dậy" và đẩy bằng vây sau bên bờ nước.


Tiktaalik có thể "đứng dậy" một cách kỳ lạ bên bờ nước với vây bụng được sử dụng như chân, dù nhỏ và yếu hơn chân động vật bốn chân nhiều - (Ảnh đồ họa AI).

Cho đến nay, các nhà nghiên cứu chưa từng tìm thấy một bộ xương nào chứa những dấu vết tiến hóa tương tự.

"Việc tái tạo này lần đầu tiên cho thấy mọi thứ đã khớp với nhau như thế nào và cho chúng tôi manh mối về việc bước đi đã được tiến hóa như thế nào" - PGS Tom Stewart từ Đại học Khoa học Erbely nói.

Việc tái tạo toàn vẹn bộ xương Tiktaalik đã tiêu tốn của các nhà nghiên cứu nhiều năm ròng rã. Ban đầu chỉ có phần thân trước được tìm thấy và họ đã phải đã mất một thời gian dài để loại bỏ hóa thạch khỏi phiến đá.

Năm 2014, xương chậu của con cá lộ diện tại cùng một địa điểm hóa thạch. Sau 10 năm bóc tách và nghiên cứu, bộ xương toàn vẹn của nó đã được ráp lại và tiết lộ điều bất ngờ.

TIN CŨ HƠN
Sự thật gây sốc: Tổ tiên quái thú của chúng ta đáng sợ hơn khủng long bạo chúa

Sự thật gây sốc: Tổ tiên quái thú của chúng ta đáng sợ hơn khủng long bạo chúa

Phân tích mới về quái thú Whatcheeria với nhiều phần hài cốt từng xuất hiện trên đất Mỹ đã khiến các nhà cổ sinh vật học phải gọi nó là kẻ săn mồi siêu phàm.

Đăng ngày: 12/06/2026
Tìm thấy thanh kiếm khổng lồ dài 2,37m ở cố đô Nhật Bản

Tìm thấy thanh kiếm khổng lồ dài 2,37m ở cố đô Nhật Bản

Thanh kiếm được khai quật từ gò mộ Tomiomaruyama Kofun, Nhật Bản khiến giới khảo cổ ấn tượng vì độ dài và thiết kế chưa từng thấy trước đây.

Đăng ngày: 12/06/2026
Phát hiện đột phá về Dracula của đời thực - rùng rợn hơn tiểu thuyết

Phát hiện đột phá về Dracula của đời thực - rùng rợn hơn tiểu thuyết

Tuy tư liệu lịch sử về ông khá nhiều nhưng vì chưa xác định được mộ phần, bức tranh về "Dracula của đời thực" vẫn nhuốm màu bí ẩn.

Đăng ngày: 10/06/2026
Báu vật "vượt thời gian" 2.500 năm xuất hiện ở nơi cực kỳ vô lý

Báu vật "vượt thời gian" 2.500 năm xuất hiện ở nơi cực kỳ vô lý

2.500 năm trước, tại một pháo đài cổ bị bỏ hoang ở nước Ý, ai đó đã để lại một báu vật vô giá và đầy bí ẩn cho các nhà khảo cổ hiện đại.

Đăng ngày: 08/06/2026
Máy tính thiên văn hơn 2.000 năm tuổi

Máy tính thiên văn hơn 2.000 năm tuổi

Các nhà khoa học cho rằng thiết bị này sở hữu cấu trúc rất phức tạp, có thể theo dõi Mặt trời và Mặt trăng.

Đăng ngày: 06/06/2026
Quét laser, hàng ngàn "bóng ma" Maya 3.000 năm hiện ra giữa rừng già Guatemala

Quét laser, hàng ngàn "bóng ma" Maya 3.000 năm hiện ra giữa rừng già Guatemala

Nhờ sự sử dụng LiDAR, các nhà khảo cổ phát hiện hàng ngàn công trình và khu định cư cổ xưa của người Maya, bao gồm tháp, đền đài và đường sá.

Đăng ngày: 05/06/2026
Đào ống nước, phát hiện kho báu "đóng băng thời gian" 2.100 năm

Đào ống nước, phát hiện kho báu "đóng băng thời gian" 2.100 năm

Một kho báu khảo cổ vô song, cực kỳ giá trị vừa được tìm thấy ở Israel, nơi hầu hết cổ vật đều được bảo quản trong trạng thái cực kỳ tốt và chứa đựng nhiều thông tin quý giá.

Đăng ngày: 03/06/2026
Khoa Học News